Jun
10
Zwrot Podatku
Filed Under Definicje | Leave a Comment
Zwrot podatku – uprawnienie prawnopodatkowe; prawo do otrzymania z budżetu określonej kwoty pieniędzy przez podatnika lub jego sukcesora prpod.
• zwrot nie jest nadpłatą, ale zwrot nie dokonany w terminie jest nadpłatą i stosuje się przepisy o nadpłacie
• nie przysługuje płatnikom, inkasentom oraz os.3 odpow. za zaległości podat.
• może przysługiwać nawet nie-podatnikom
• powstaje ex lege lub z mocy decyzji org.pod. (przysługujący podatnikowi – ex lege; inny podmiot jest uprawniony – z chwilą doręczenia decyzji ustalającej kwotę zwrotu)
• gdy w kwocie nadmiernej lub wyższej od wymienionej – zaległość pod. oprocentowana na zwłokę
Jun
9
Zwolnienia Przedmiotowe
Filed Under Definicje | Leave a Comment
Zwolnienie przedmiotowe – gdy zasada, że określony element przedmiotu opodatkowania lub rodzaj tego przedmiotu powoduje powstanie obowiązku podatkowego, ale nie powstaje zob.pod. albo prawo do zwrotu pod.; muszą mieć charakter ustawowy
- podmiot pozostaje podatnikiem – warunkiem zwolnienia jest powstanie obow.pod.
• generalne
• indywidualne
• warunkowe
• bezwarunkowe
• stałe
• czasowe
• obowiązkowe
• fakultatywne
Jun
9
Ewidencja Podatkowa
Filed Under Definicje | Leave a Comment
Ewidencja podatkowa – nie zawsze; obowiązek prowadzenia, gdy:
- przedmiotem opod. są masowe zdarzenia powtarzalne + okres podatkowy
- brak innych urządzeń ewidencyjnych
a/ CEL: ustalenie w sposób sformalizowany rzeczywistej wielkości pod.opod. lub również kwoty zob.pod. (kwoty zwrotu podatku)
- może określać:
• kwoty należności ciążących na płatnikach i inkasentach
• rozliczenia ulg podatkowych
• zwrot podatku
- obowiązek prowadzenia niezależnie od podstawy powstania zob.pod. (ex lege czy decyzją)
- z reguły obowiązek nie dotyczy osób trzecich odpowiadających za zaległości podatkowe
b/ rodzaje ewidencji:
- wyodrębniona (autonomiczna) – prowadzona przez podmiot niezależnie od innych ewidencji
- niewyodrębniona – stanowi część ewidencji rachunkowej; tylko u podmiotów, które są obowiązane ją prowadzić (ograniczony zakres dla celów podatkowych, niezbędna przesłanka dla określenia pod.opod. w pod.doch.; tendencje traktowania:
- integracyjna: rozbudowanie i włączenie ewidencji pod. do ewidencji księgowej
- autonomiczna: tworzenie i rozwój odrębnej, pozaksięgowej ewidencji
c/ podmioty zobowiązane do prowadzenia ewidencji:
• prowadzące dział.gosp. lub wolne zawody, nie są zwolnieni podmiotowo lub nie korzystają całkowicie ze zwolnień podmiotowych oraz nie są objęci zryczałtowanym, kwotowym opodatkowaniem
• podatnicy podatków pośrednich, gdzie przedmiotem opodatkowania są powtarzalne czynności gospodarcze (poza importem)
• płatnicy i inkasenci w zakresie przedmiotowym wykonywania obowiązków)
• podatnicy nie są zobowiązani do prowadzenia ewidencji, ale możliwość korzystania z ulg albo zwrotów, korzystniejszych form opodatkowania uzależniona jest od prowadzenia określonych urządzeń ewidencji
- przedmiotem mogą być zdarzenia nie tylko bezpośrednio wpływające na pod.opod., ale też pośrednio, np: ilość zużytych pobranych znaków skarbowych
Jun
8
Ulgi Podatkowe
Filed Under Definicje | Leave a Comment
Ulgi podatkowe – podatnik ma prawo zmniejszyć pod.opod. lub kwotę należną podatku albo zwiększyć kwotę zwrotu podatku z tytułu dokonania określonego wydatku
a/ ULGA jest, gdy spełnia cechy:
1. uprawnienie wynika z prawa podatkowego
2. prawo podmiotu zobowiązanego; nie powstaje z mocy prawa
3. warunek skorzystania faktyczne poniesienie wydatku na określony przez ustawodawcę cel (celowa czynność kasowa)
4. wydatki te nie są kosztem uzyskania przychodów
5. całość lub część równowartości tych wydatków powoduje zmniejszenie pod.opod. albo należnego podatku albo zwiększenie kwoty zwrotu podatku albo nabycie prawa do zwrotu pod
b/ rodzaje ulg:
- przedmiotowe – przysługujące każdemu podmiotowi po spełnieniu określonych przesłanek czynnościowych lub formalnych
- podmiotowe – przyznanie uzależnione jest od cech podmiotowych; zbliżony skutek jak zwolnienie przedmiotowe stosowanie może narazić na zarzut niekonstytucyjności jako naruszenie zasady równości
* wg uzyskanych przez podatnika korzyści:
• zmniejszające pod.opod.
• zmniejszające kwotę zwrotu podatku
• zwiększające kwotę zwrotu podatku
* wg sposobu nabycia prawa do ulgi:
• deklaracyjne – ich zastosowanie zależne jest od aktu woli uprawnionego, w złożonej deklaracji podatkowej
• decyzyjne – zastosowanie zależne jest od decyzji org.pod., na wniosek zainteresowanego
c/ utrata prawa do ulgi – naruszenie określonych przesłanek:
- nabycia prawa do ulgi (przesłanki niezbędne)
- utraty prawa do ulgi, występują po jej warunkowym uzyskaniu (p. utraty ulgi)
!!! utrata lub brak prawa do ulgi obowiązek zwrotu ulgi lub zmiany deklaracji
Jun
3
Okres Podatkowy
Filed Under Definicje | Leave a Comment
Okres podatkowy – w podatkach, gdzie przedmiotem opodatkowania są czynności z natury rzeczy powtarzalne (np: sprzedaż w wyniku prowadzonej dział.gosp.) albo stany prawne lub faktyczne, które mogą być zdefiniowane tylko na określony czas (obrót miesięczny, dochód roczny), względnie służy zapewnieniu rytmicznych dochodów budżetowych
- podatnik zobowiązany jest złożyć deklarację pod., dokonać płatności, wystąpić o zwrot
- nie występuje przy zjawiskach niepowtarzalnych lub nieregularnych (nabycie spadku), też gdy opodatkowana jest sama czynność, a nie dochód
a/ rok podatkowy – reguła; budżet państwa lub j.s.t. też mają roczny; czasem krótszy: miesięczny lub kwartalny i rok pod. ma charakter informacyjny
- podatnik ma prawo wybrać rok pod. w tych podatkach, w których on występuje
b/ w Polsce – rok kalendarzowy, chyba że ustawa…
- podatnik ma prawo dokonać wyboru roku podatkowego
Jun
1
Terminy i zasady płatności
Filed Under Definicje | Leave a Comment
Terminy i zasady płatności – zasady regulujące zapłatę danego podatku
- zawsze w formie pieniężnej (szczególny przepis inna forma np: papiery wartościowe)
1/ zapłata jednorazowa
• w podatkach od jednorazowych zdarzeń (import towarów, wypłata dywidendy, nabycie spadku, darowizny, czynność cywpr)
• w podatkach o uproszczonym charakterze
• podatki o krótkim okresie podatkowym (tygodniowy lub miesięczny)
2/ zaliczkowa i ratalna zapłata
• podatki o rocznym okresie pod.
• wyjątkowo w pod. z krótszym okresem, gdy cechują się wydajnością fiskalną (pod. akcyzowy od strategicznych dla budżetu wyrobów akcyzowych)
3/ zaliczkowa zapłata – ostateczna wielkość zob.pod. za okres pod. nie jest znana ex ante; zaliczka to względne zob.pod., gdy zob. jest niższe niż suma zaliczek nadpłata
4/ ratalna zapłata – wielkość zob.pod. za rok podatkowy, rzadko krótszy okres jest znana ex ante; bezwzględne i ostateczne zob.pod.
- przedpłata – podatnik może, lecz nie musi dokonać określonej wpłaty przed powstaniem zob.pod. – charakter dobrowolny, nie są zob.pod.; w Polsce nie występują
- cel zaliczek, rat, przedpłat:
• rytmiczny wpływ dochodów budżetowych
• ułatwienie podatnikowi wywiązania się z ciążących na nim obowiązków
- zasada: gotówkowa zapłata na rachunek org.pod., za pośrednictwem poczty
- zapłata bezgotówkowa, przy podatnikach obowiązanych do prowadzenia niektórych form ewidencji (podatkowa księga przychodów i rozchodów oraz ewidencja rachunkowa)
- momemt zapłaty – obciążenie rachunku bankowego podatnika
May
29
Stawki
Filed Under Definicje | Leave a Comment
Stawki podatkowe – niezbędny element do określenia kwoty zob. pod. lub zwrotu podatku
- ogólne – wynikające z zasad ogólnych danego podatku
- szczególne – wynik zryczałtowania i scalenia
a/ wg sposobu określania wielkości zob.pod.:
- kwotowe – kwota na jednostkę pod.opod. lub podatnika
- procentowe – określony % pod. opod.
- proporcjonalne (liniowe) – nie zmieniają się % wraz ze wzrostem lub spadkiem pod.opod.; relacja między kwotą opod. a pod.opod. jest stała
- progresywne – wzrasta % ze wzrostem pod. opod.(wzrost pod.opod. – pogorszenie)
- regresywna – % spada ze wzrostem pod.opod.; wzrost pod.opod. – poprawa
(- degresywana – spada wraz ze spadkiem pod.opod., to inny sposób zdefiniowania stawki progresywnej)
b/ w Polsce:
• muszą być określone ustawą – nie można rozporządzeniem, uchwałą rady gminy
• dominują kwotowe i procentowe – ale odchodzenie od kwotowych
• marginesowe progresywne (spadki, darowizny, pod.doch. od os.fiz.)
• regresywnych – brak
• mieszane – kwotowo-procentowe
c/ stopa pośrednia – zasada ogólna, przy stawkach progresywnych
- nakaz, aby z pod.opod. po potrąceniu podatku nie zostało mniej niż pozostaje z najwyższej pod.opod. bezpośrednio niższego stopnia skali po potrąceniu podatku przypadającego od tej podstawy – gdyby miało być mniej niż wynosi najwyższa podstawa wolna od podatku, podatek będzie nadwyżką ponad kwotę najwyższej podstawy opodatkowania wolnej od pod.
Już nie obowiązuje
May
19
Podstawa opodatkowania
Filed Under Definicje | Leave a Comment
Podstawa opodatkowania – ilościowe lub wartościowe ujęcie podmiotu opodatkowania za okres podatkowy (gdy nie występuje, to wysokość na określoną datę)
- ulega zmniejszeniu o zastosowanie ulgi podatkowej odliczanej od podst.opodat.
- ulega zwiększeniu o ewentualnie zastosowane sankcje prawnopodatkowe oraz obowiązkowe zwiększenia tej podstawy
- wyrażona wartościowo w pieniądzu (przy stawkach kwotowych- w jednostkach naturalnych)
ZASADA -określa ją podatnik w deklaracji (zeznaniu podatkowym), na podstawie prowadzonej ewidencji lub zgromadzonej dokumentacji, zgodnie z prawdą i wiedzą
- może być też zobowiązany płatnik, inkasent, org.pod., inny uprawniony organ
a) ZMIANA podstawy opodatkowania na skutek:
1/ zmiany deklaracji dokonanej przez podatnika
2/ w wyniku wydania decyzji określającej (deklaratoryjnej) wydanej przez org.pod. albo przez inny uprawniony organ – podstawa to prawidłowe zastosowanie danych wynikających z: deklaracji, ewidencji prowadzonej przez podatnika, przeprowadzonego postępowania lub kontroli, albo są wynikiem oszacowania podstawy opodatkowania
3/ zmiany decyzji konstytutywnej ustalającej zobowiązanie podatkowe
b) w Polsce pod.opodat. określona wartościowo, jako określona instytucja finansowopr.
(w podatkach z przedmiotem nieruchomości – dominuje naturalna¸ ilościowa pod.opod.
c) pod.opod. określa podatnik w deklaracji lub org.pod. w decyzji konstytutywnej
!!! wyjątek: szacunek pod.opod. przez org. pod. – gdy brak danych do jej określenia
May
6
Podmiot
Filed Under Definicje | Leave a Comment
1. Podmiotowość prawnopodatkowa: podmiotami są wszystkie jednostki, podmioty bądź grupy, na które przepisy prawa podatkowego nakładają określone obowiązki lub przyznają im uprawnienia o charakterze prawnopodatkowym
-podmioty uprawnione: organy podatkowe
-podmioty zobowiązane: podatnicy
• podatnicy
• płatnicy
• inkasenci
• następcy prawni podatników, płatników i inkasentów
• podmioty, które jako os.trzecie odpowiadają za zaległości podatkowe lub należności budżetowe podmiotów wymienionych 1-3
• inne podmioty nie wymienione 1-5, które posiadają określone uprawnienia prawnopodatkowe, przede wszystkim prawo do zwrotu podatku
PODATNIK – podmiot, na którym ciąży obowiązek podatkowy (os.fiz., os.pr., jed.org. nie mająca os.pr.); ustawy podatkowe mogą ustanawiać podatnikami inne podmioty – podatnik indywidualny
- podatnik grupowy jest wyjątkiem: charakter dobrowolny (podatkowa grupa kapitałowa) lub związany ze wspólnym posiadaniem lub współwłasnością nieruchomości
PŁATNIK – podmiot obowiązany do:
- obliczenia podatku (zaliczki, przedpłaty, raty), który jest należny od podatnika lub stwierdzenia, że zobowiązanie podatkowe nie powstało
- pobrania obliczonej kwoty podatku
- wpłacenia jej w obowiązującym terminie organowi podatkowemu
• status płatnika TYLKO na podstawie prawa podatkowego: nie może zrezygnować ze swoich obowiązków, nikt go nie może też zwolnić (wyjątek: art.22§2pkt2 Ord.pod., który dopuszcza zwolnienie płatnika z obowiązku pobrania podatku lub zaliczki na podatek mocą decyzji organu podatkowego – decyzja na wniosek podatnika)
• z tytułu poboru podatków na rzecz budżetu państwa może przysługiwać płatnikowi wynagrodzenie (gdy chodzi o j.s.t. – uchwała gminy)
• brak płatnika grupowego
INKASENT – podmiot obowiązany na podstawie przepisu prawa podatkowego do poboru podatku od podatnika i do ich zapłaty organowi podatkowemu (nie ma prawa do ustalenia wielkości zobowiązania podatkowego – jak może płatnik), zobowiązanie wynika z:
- decyzji ustalającej wydanej przez org.pod.
- mocy prawa (obliczenie podatnika lub ustalenie ustawodawcy – stawka kwotowa)
• inkasent może mieć wynagrodzenie z tytułu poboru podatków na rzecz budżetu państwa lub j.s.t. (uchwała rady gminy)
• Ord.pod. nie wskazuje, że podstawą tej insytucji są przepisy pr.pod. – może być powołany wolą samych podatników oraz prawem miejscowym
Apr
9
Przedmiot
Filed Under Definicje | Leave a Comment
Przedmiot podatku - określony w ustawie stan (faktyczny lub prawny), z którym ust.pod. wiąże powstanie obowiązku podatkowego
• wielopłaszczyznowy sposób definiowania przedmiotu opodatkowania (np: pod.dochodowy – kwota należna: stan prawny lub kwota faktycznie uzyskana:stan faktyczny); rzadko jednolity – pod. od spadku: nabycie spadku, pod. od psów: posiadanie
Klasyfikacja przedmiotów opodatkowania:
a/ każdy stan faktyczny lub prawny – przyszły lub obecny (przeszły jest sprzeczny z lex retro non agit)
- stany faktyczne – wiążą obowiązek podatkowy z określonymi elementami rzeczywistości (samoistne posiadanie rzeczy, wydanie towaru, przekroczenie granicy)
- stany prawne – odwołują się do ściśle określonych zdarzeń lub stanów prawnych (zawarcie umowy, własność towarów, uprawomocnienie się wyroku sądowego)
- przedmioty o charakterze finansowym (stany prawne) odwołują się do specyficznych kategorii prawnofinansowych (obrót (przychód), dochód, wartość majątku, kwota wydatku)
A/ OBRÓT – PRZYCHÓD – kwota należna (wyjątkowo: otrzymana) z tytułu wykonywanych przez podatników czynności podlegających opodatkowaniu albo wartość towarów i usług, gdy czynności te wykonywane są bez pobrania należności
- by ustalić podstawę opodatkowania kwota należna jest pomniejszana o rabaty (bonusy, bonifikaty, obniżki), których udzielono po wydaniu towaru oraz o należny podatek VAT
-kwota należna – stan prawnopodatkowy, w którym podatnik może lub mógł wymagać uzyskać zapłatę (świadczenie wzajemne) za wykonaną czynność – niezależnie czy jej: zażądał, umową rozłożył w czasie, odroczył jej płatność, zrezygnował z otrzymania
- obrót to kwota należna, memoriałowa, więc nie ma znaczenia brak faktycznego otrzymania przez podatnika zapłaty
-otrzymanie: zaliczek, zadatków, przedpłat lub rat, to możliwe:
a/ zasada pierwszeństwa: podlega opodatkowaniu wydanie towaru albo otrzymanie zapłaty – w zależności co będzie pierwsze
b/ zasada nieopodatkowania zapłaty otrzymanej przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi
c/ zasada pośrednia: opodatkowanie wyłącznie zaliczek w wysokości co najmniej 50% ceny (u nas)
- dotyczy określonego okresu podatkowego – miesiąc kalendarzowy (VAT i akcyza)
- obrót nie zmniejsza się o wydatki podatnika: rożnica z dochodem
B/ DOCHÓD – kwota przychodu podatnika pomniejszona o koszty jego uzyskania
- przychód – kwota należna pomniejszona o rabaty oraz o kwotę należnego VAT
różnice z obrotem:
- zaliczki nie są przychodem
- w pod.doch. nie występuje pojęcie “czynności podlegających opodatkowaniu”, więc przychód uzyskuje się niezależnie od causy uzyskania
- przychód jest kwotą otrzymaną, ma charakter kasowy (wyjątek to memoriałowe definiowanie, które dotyczy przychodów z czynności z natury rzeczy powtarzalnych, zwłaszcza działalności gospodarczej
- koszt uzyskania przychodu – wydatki i czynności, które poniesiono w celu uzyskania przychodów; celowość wydatków:
- przyczynowo-skutkowa: faktycznie spowodowały uzyskanie przychodów, które są bezpośrednim skutkiem wydatku lub czynności
- potencjalna: wydatek w sensie racjonalnym powinien spowodować uzyskanie przychodu, nie jest prawnie istotne czy nastąpiło to faktycznie (w Polsce)
Koszty:
- rzeczywiste: rzeczywiste poniesienie przez podatnika określonego wydatku
- normatywne: konstrukcja prawna – ustawodawca podatkowy nakazuje uznać za koszt określone kwoty niezależnie od faktycznego ponoszenia jakiegokolwiek wydatku (amortyzacja środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, niektóre rezerwy, stracone wierzytelności, wpłaty na fundusze tworzone przez podatnika)
Cechy kosztów uzyskania przychodu:
a/ memoriałowy charakter – kosztem jest już zobowiązanie do poniesienia określonych wypłat z tytułu zakupu dóbr (nie tylko fizyczna czynność)
b/ podporządkowanie w stosunku rocznym przychodom – w danym roku są to:
- rzeczywiście poniesione, jeżeli związane są z przychodem tego roku, nawet gdy poniesione były w latach poprzednich
- zarachowane, nie były lecz będą dopiero poniesione w przyszłych latach, ale związane są z przychodem tego roku
- rzeczywiste poniesione, można przypisać do przychodu konkretnego roku
- dochód to nadwyżka przychodu nad kosztami uzyskania w danym roku podatkowym
• różnica ujemna to strata zmniejsza dochód w częściach równych w trzech kolejnych latach podatkowych (gdy dochodu nie było – nie może odliczyć tej części straty)
C/ MAJĄTEK – szerzej: ogół pasywów i aktywów podatnika; węziej: tylko aktywa; rzeczy oraz prawa będące własnością lub w samoistnym posiadaniu podatnika
- brak podatków obciążających całość majątku, opodatkowaniu podlegają elementy
D/ WYDATEK – przyjęcie przez podatnika zobowiązania do dokonywania określonego wydatku na podstawie causy z zakresu pr.cywilnego oraz pr.pracy
- nie jest istotne czy faktycznie przekazano środki pieniężne
- przedmiotem opodatkowania są tylko niektóre wydatki podatnika
- prostsze i skuteczniejsze jest pośrednie opodatkowanie pod. obrotowymi
keep looking »